CBYX_main

Bu yazımızın başlığı ne olmalı diye çok düşündüm ama sonuçta herkeste farklı duygular uyandıracak yaratıcı bir başlıktansa açık ve net şekilde konuyu belirtmenin daha doğru olacağına karar verdim. Çünkü ülkemizde Gençlik Değişimleri’ nden faydalanan genç sayısı oldukça fazla ve her geçen günde artıyor. Ama uygulamada gerek sivil toplum örgütlerinden gerekse katılımcılardan kaynaklanan bazı aksaklıklar oluyor. Bende bu konuda daha fazla genci bilinçlendirmek için bu yazıyı kaleme almaya karar verdim. Bunun hem başvuru alan sivil toplum örgütlerinin daha bilinçli başvurular almasını sağlayacağına hem de haksızlıklara maruz kalan katılımcıların hakları hakkında bilgi sahibi olup mağduriyetlerine engel olacağına inanıyorum.

Öncelikle belirtmeliyim ki burada yer alan bilgilerin tamamı resmi birer kural ya da kanun niteliği taşımamaktadır. Sadece program kılavuzundan derlenen bilgiler ve geçmiş proje deneyimlerime dayanarak harmanladığım bir yazıdır. Sorularınız için yine bana veya derneğimize ulaşabilirsiniz.

(Pi Gençlik Derneği | iletisim@pigenclikdernegi.org | www.pigenclikdernegi.org )

Bir Gençlik Değişimi Nedir?

Bir Gençlik Değişimi iki ya da daha fazla ülkeden gençlik gruplarını bir araya getiren bir proje olup, gençlerin çeşitli temaları tartışmalarına ve anlatmalarına fırsat sağladığı gibi birbirlerinin ülkeleri ve kültürleri hakkında bilgi edinmelerini de sağlar. Bir Gençlik Değişimi farklı ülkelerden iki ya da daha fazla ortak grubun ulus ötesi ortaklığına dayanır.

Yer alan ülkelerin sayısına göre bir Gençlik Değişimi iki taraflı, üç taraflı ya da çok taraflı olabilir. İki taraflı bir Gençlik Değişimi, özellikle ortak grupların ilk Avrupa faaliyeti olması ya da katılımcıların Avrupa düzeyinde deneyimi olmayan küçük ölçekli ya da yerel gruplar olmaları durumlarında uygun olabilir. Bir Gençlik Değişimi, projede yer alan tüm katılımcıların Değişimde yer alan bir ya da daha fazla ülkede aynı zamanda hareketini gerektirecek şekilde gezici olabilir.

Bir Gençlik Değişiminin üç aşaması bulunmaktadır:

  • planlama ve hazırlık
  • faaliyetin uygulanması
  • değerlendirme (muhtemel bir takip faaliyetinin yansıması da dahil olmak üzere).

Yaygın eğitim ilke ve uygulamaları proje süresince gözetilir.

Bir Gençlik Değişimi Ne Değildir?

Özellikle aşağıdaki faaliyetler, Gençlik Değişimleri kapsamında hibe için seçime uygun DEĞİLDİR:

  • akademik eğitim gezileri
  • turizm olarak sınıflandırılabilecek değişim faaliyetleri
  • festivaller
  • tatil seyahati
  • dil kursları
  • performans turneleri
  • okul sınıfı değişimleri
  • spor müsabakaları
  • kuruluşların zorunlu toplantıları
  • siyasi toplantılar
  • çalışma kampları.

Erasmus Plus Gençlik Değişimleri, Avrupa’ da olduğu gibi ülkemizde de birçok genç ve sivil toplum örgütü tarafından bilinen ve uygulanan Avrupa Komisyonu destekli bir proje türüdür. Öncelikle Erasmus Plus nedir ondan söz edelim isterseniz. Erasmus Plus programı Türkiye’ de Türk Ulusal Ajansı koordinasyonunda yürütülen bir eğitim ve kültür programıdır. Bu program kendi içerisinde bir çok alt program barındırmaktadır. Bu programlar arasında en çok bilineni ise üniversite öğrencilerinin bir veya iki dönem için Avrupa’ nın başka bir üniversitesinde eğitimlerine devam ettikleri Erasmus öğrenci değişim programıdır.

Bu alt programlar içerisinde yer alan en yaygın başka bir program ise Gençlik Değişimleridir. Key Action 1 (KA1) veya Türkçe adıyla Ana Eylem 1 (AE1) altında yer alan Gençlik Değişimleri program ülkeleri ile beraber Türkiye’ de de uygulanıyor.

Yukarıdaki tabloda da göreceğiniz gibi Türkiye ve diğer AB dışı program ülkeleri diğer tüm AB üyesi olan program ülkeleri ile aynı haklarla bu programdan yararlanabilmektedir. Dolayısıyla da Türk vatandaşları da bu programda diğer AB üyesi ülkelerin vatandaşları ile aynı haklara sahiptir.

Gençlik Değişimleri, farklı ülkelerden genç gruplarına bir araya gelme ve birbirlerinin kültürleri hakkında öğrenme fırsatı sunar. Gruplar, karşılıklı ilgi duyulan bir konu etrafında Gençlik Değişimini birlikte planlarlar. Gençler bu Eylem ile yurt dışındaki projelere katılabildikleri gibi yurt içinde de uluslararası projeler yapabiliyorlar. Bir Gençlik Değişimine katılmak için yabancı dilinizin çok iyi seviyede olması da gerekmiyor.

Katılımcılar için herhangi bir eğitim ve dil şartı bulunmayan gençlik değişimleri ülkemiz özelinde konuşacak olursak 13 – 30 yaş arası her Türk Vatandaşına açıktır. Katılım göstermek istediğiniz proje için sadece projenin Türkiye’ den ortağı olan sivil toplum örgütüne katılımcı olmak için başvuru yapmanız yeterli. Yalnız burada unutulmaması gerekir ki projenin ev sahibi organizasyon veya ortak kuruluşu olan Türkiye’ de ki sivil toplum örgütü proje faaliyetlerinin sağlıklı olması için veya proje hedefleri ile ilişkili olarak o projeye özel bazı katılımcı kriterleri belirleyebilir. Örneğin en yaygın kriterlerden biri projelerde yakın yaş gruplarının bir birleri ile iletişimi daha kolay olacağı için 18-25 yaş grubuna özel katılımcı aranması veya sadece 13-18 yaş arası katılımcılara yer verilmesidir. Takdir edersiniz ki 14 yaşındaki katılımcılar ile 28-29 yaşındaki katılımcıların ortak dili konuşmaları zor olacağı için proje konusunda göre de ayrıca yaş kriteri belirlenebiliyor. Yalnız bu demek değildir ki bu iki farklı yaş grubu hiçbir projede bir araya gelemez. Bazı projelerde faaliyetler deneyim paylaşımı üzerine olabileceği için bu yaş gruplarının bir projede bir araya gelmesi de muhtemeldir. Burada sadece belirtmek istediğim her ne kadar program kuralları gereği 13-30 yaş arası herkes başvurabiliyor olsada projede ev sahibi organizasyon veya ortak kuruluş katılımcı başvurularında daha dar bir yaş aralığı belirtebilir. Katılımcı başvurularında yaş kriteri dışında bazı ek katılma koşullarıda yine sivil toplum örgütleri tarafından projenin işleyişine katkı sağlayacak şekilde düzenlenebilir. Ama programın temelde 13-30 yaş arası herkese eğitim, dil ve ücret şartı olmaksızın açık olduğunu belirtmeliyim. Unutmadan şunu da belirtmeliyim. Gençlik Değişimine katılacak grupların liderleri için herhangi bir yaş sınırı yoktur. Yani 30 yaş üstü dahi olsanız eğer sizin katılımınızı organize edecek kuruluşun hali hazırda bir lideri yok ise sizi grup lideri olarak atayabilir ve yaş sınırına takılmaksızın sizlerde bu projelere katılabilirsiniz. Yalnız burada ki diğer bir önemli husus ise grup liderlerinin İngilizce bilmesi gerekliliğidir. Çünkü grup lideri sizlerin projede ki tüm iletişiminizi ev sahibi grup ve diğer liderler ile sağlıklı şekilde yürütebilmelidir.

Gençlik değişimleri daha çok kültürel öğrenme ve deneyim paylaşımına yönelik projeler olduğu için bu projelere katılımcı olarak başvuracağını zaman genellikle sizlerden özgeçmiş (CV) istenmez. Çünkü daha öncede söylediğim gibi başvuru koşulları açısından en esnek proje türü bunlardır. Diğer proje türleri ya da Erasmus Plus alt programları deneyim, ilgi alanı, eğitim, dil seviyesi göre bazı kriterlere sahip olmanızı gerektirebilir.

Bir sivil toplum örgütünün Gençlik Değişimi ilanına denk geldiniz ve başvurunuzu yaptınız. Peki bundan sonraki sürecin nasıl olması gerekiyor. Öncelikle ortak kuruluş ile ev sahibi kuruluşun proje başvurusu öncesinde bu ortaklığa karar verdiklerini ve proje hakkında her ikisinin de detaylı bilgi sahibi olmasını gerektiğini unutmayın. Yani sizin başvuru yaptığınız kuruluş sizin için çağrıya çıkmadan önce proje hakkında detaylı bilgiye sahiptir ve ortak kuruluş olarak sorumluluğu sizi bu proje için bilgilendirmek ve projeye hazırlamaktır. Eğer başvurunuzun ardından katılımcı olarak kabul edilirseniz. Türkiye’ de ki kurumunuz sizle beraber tüm bu katılımcıları proje için bir bilgilendirme toplantısına veya eğitime alması gerekiyor. Bu eğitimde amaç size hem program gereklilikleri hakkında bilgi vermek, hem o projeye özel olan bazı konularda (konaklama yeri, yemek, ulaşım detayları, faaliyet programı vb) bilgilendirmek hem de sizlerin durumu hakkında (sağlık durumunuz, özel ihtiyaçlarınız vb) bilgi edinip bunu ev sahibi kuruluş ile paylaşmalıdır. Bu eğitimi veya toplantıyı fiziksel olarak tüm katılımcıları bir araya getirip yapabileceği gibi farklı illerden katılımcı olması veya farklı nedenlerden dolayı internet üzerinden online olarakta yapabilir. Burada asıl amaç kurumuzun proje için sizden güvenlik ve diğer hususlara yardımcı olacak bilgilerinizi alması ve sizlere proje hakkında muhtemel sorularınız için bilgi vermesi ve diğer sorularınızı yanıtlamasıdır.

Şimdi bu bilgilendirmeden sonraki adım ise proje için hazırlıklara başlanması. En temel hazırlıklar bilgilendirme toplantısı dışında katılımcıların biletlerinin temini ve vize başvurularının yapılması. Açıkçası bu iki konuda bu projeler için başlı başına sorun olabiliyor. Bu bazen kurumdan bazen de katılımcılardan kaynaklı olsa da biz burada nasıl olması gerektiğini belirtelim ama uygulamada nasıl olması gerektiğini kurum ve katılımcılar ortak belirleyebilir.

İsterseniz bilet hazırlıkları ile başlayalım. Erasmus Plus programı ile gelen en köklü değişikliklerden biride seyahat masraflarının ödemesi konusunda oldu. Eski programda her ülke için farklı bir seyahat limiti proje başvurusu sırasında başvuru sahibi organizasyon tarafından belirtiliyor ve bu seyahat limitini aşmamak kaydıyla katılımcıların yapmış oldukları yol masraflarının %70 i kendilerine ödeniyordu. Ama yeni programla beraber artık seyahat masrafları kilometre hesabı ile yapılıyor ve seyahat masrafınız ne olursa olsun size bu kilometre hesabına denk gelen seyahat tutarı ödemesi yapılıyor. Peki bu hesaplama nasıl yapılıyor?

Öncelikle projenin gerçekleşeceği şehir ile projeye ortak olan kurumun bulunduğu şehir arasındaki mesafe aşağıdaki linkte paylaştığım web sitesi üzerinden hesaplanıyor.

http://ec.europa.eu/programmes/erasmus-plus/tools/distance_en.htm

Daha sonra web sitesi tarafından hesaplanan km aşağıda hangi km aralığına denk geliyorsa o miktar sizin için bireysel seyahat bütçenizdir. Bu km limitlerine denk gelen ödeme miktarları sadece Gençlik Değişimleri için geçerlidir, diğer alt programlar için farklılık gösterebilir.

10 ila 99 KM için                : Katılımcı başına 20 AVRO

100 ila 499 KM için           : Katılımcı başına 80 AVRO

500 ila 1999 KM için         : Katılımcı başına 170 AVRO

2000 ila 2999 KM için      : Katılımcı başına 270 AVRO

3000 ila 3999 KM için      : Katılımcı başına 400 AVRO

4000 ila 7999 KM için      : Katılımcı başına 620 AVRO

8000 KM ve üstü için      : Katılımcı başına 830 AVRO

Uygulamada genellikle katılımcılar kendi imkânları veya katılımcısı oldukları Türkiye’ de ki sivil toplum örgütünün desteği ile proje öncesi biletlerini almakta ve projenin faaliyetleri sırasında bir kısmı, faaliyet sonrasında kalan kısmı olmak üzere de 2 parça şeklinde seyahat masraflarını proje ev sahibi organizasyondan almaktadırlar.

Şimdi gelelim vize konusuna, ciddi özen gerektiren diğer bir hususta seyahatinizin planlanması gibi vize sürecinizdir. Gideceğiniz ülkenin vize başvurusundan önce tabi ki bir pasaportunuz olması gerekiyor. Eğer yeşil pasaportunuz var ise birkaç istisna ülke dışından projeye vizesiz katılım gösterebiliyorsunuz. Yani sadece proje hazırlık eğitimine katılmanız ve seyahatinizi planlamanız yeterli. Ama eğer bir bordo pasaport sahibi iseniz o zaman ciddi ve özenli bir şekilde vize başvuru yapmanız gerekiyor. Bunun için başvuru yapacağınız konsolosluğun web sitesinden veya konsolosluğu arayarak bilgi edinebileceğiniz gibi sizi katılımcı olarak belirleyen kurumunuzdan da yardım isteyebilirsiniz. Projenin faaliyet süresine 15 günden az kalan projeler için genellikle vize sürecine taabi olmadıkları için yeşil pasaportlu katılımcılar tercih ediliyor. Ama imkansız diye bir şey yok tabi ki eğer kurumunuz uygun görürse 15 günden az kalmış olsa dahi vize sürecine rağmen sıkı bir çalışma ile sizi projeye yetiştirebilir. En sağlıklı olanı tabiki mümkün olduğunca hem katılımcı belirlenmesi hem de vize süreçlerinin projeden 1 ay öncesinde netleşmiş olması.

Tüm bu başvuru süreci ve hazırlıkların ardından sıra proje faaliyetlerini gerçekleştirmeye gelecektir. Faaliyet programınıza uygun olarak gerçekleştirilmesi gereken projenizin ardından ülkeye geri dönüş yaptığınızda proje ile ilgili olumlu/olumsuz deneyimlerinizi gönderen kuruluşunuz ile paylaşmanız onların sonraki projeler ve katılımcı belirleme süreçlerine önemli katkı sağlayacaktır. Ayrıca belirtmeliyim ki projenin faaliyet süreci bitmiş olsa dahi proje içerisinde yer alması durumunda sizlere sonuçların yaygınlaştırılması, çıktı değerlendirme veya yerel faaliyetlere yönelik bazı görevlendirilmeler verilmiş olabilir. Bunları yerine getirmeniz hem sizlerin bundan sonraki proje başvurularınıza, hem gönderen kurumunuzun ortaklık ilişkilerine hem de proje faaliyetlerinizin başarı ile tamamlanmasına olumlu katkı sağlayacaktır.

Hem yeni başlayanlar hem de hali hazırda bu konuda tecrübesi olanlar için program kuralları ve kendi deneyimlerimden derlediğim bu yazıyı sizlerle paylaştım ve sonuna kadar okumuş olmanızın bu süreçlerde sizlere büyük faydası olacağına inanıyorum. Daha öncede belirttiğim üzere burada bahsi geçen konular için derneğimiz üzerinden bilgi edinebilirsiniz. Yalnız unutmayın ki bu programlar için en doğru ve kesin bilgi kaynağınız her yıl düzenli olarak güncellenen program kılavuzu ve Türk Ulusal Ajansı web sitesinde irtibat bilgilerini bulabileceğiniz uzmanlardır.

Yazar Adı: Demirkan Demir

Demirkan Demir tarafından yazılan toplam 15 yazı bulunmaktadır..

1986 Elazığ doğumlu. 2004 yılından bu yana İzmir' de yaşıyor. Algı Yönetimi, Finans, AB Fonları, Kalkınma Ajansı, Tübitak Destek ve Hibeleri, Bilişim Teknolojileri ve Tekno Girişimler üzerine çalışıyor.

About Demirkan Demir

1986 Elazığ doğumlu. 2004 yılından bu yana İzmir' de yaşıyor. Algı Yönetimi, Finans, AB Fonları, Kalkınma Ajansı, Tübitak Destek ve Hibeleri, Bilişim Teknolojileri ve Tekno Girişimler üzerine çalışıyor.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir